سوره البقره

ومثل الذين كفروا كمثل الذي ينعق بما لا يسمع إلا دعاء ونداء صم بكم عمي فهم لا يعقلونَ

برداشت از آیه :خواندنِ ستمگرانِ نابخرد به سرشتِ الهی، مانندِ خواندنِ کران و کوران است، جز بانگی مبهم درنمی‌یابند.

روشنگری:ندا بلند است، اما آنکه گوشِ درون ندارد جز بانگی مبهم نمی‌شنود.

يا أيها الذين آمنوا كلوا من طيبات ما رزقناكم واشكروا لله إن كنتم إياه تعبدونَ

برداشت از آیه :ای باورمندان، از روزیِ پاکیزه برخوردار شوید و سپاسِ سرشتِ الهی خود را گزارید.

إنما حرم عليكم الميتة والدم ولحم الخنزير وما أهل به لغير الله فمن اضطر غير باغ ولا عاد فلا إثم عليه إن الله غفور رحيمَ

برداشت از آیه :آنچه ناپاک است بر شما روا نیست؛ اما کسی که ناچار شود، بی‌آنکه سرکشی و زیاده‌روی کند، بر او گناهی نیست، که پروردگارِ مهرپرور خطاپوش و مهربان است.

إن الذين يكتمون ما أنزل الله من الكتاب ويشترون به ثمنا قليلا أولئك ما يأكلون في بطونهم إلا النار ولا يكلمهم الله يوم القيامة ولا يزكيهم ولهم عذاب أليمَ

برداشت از آیه :آنان‌که آزمندانه جلوه‌ی سرشتِ الهی را پنهان ساخته‌اند، جز آتشِ حسرت در دلِ خود نمی‌انبارند، و در رستاخیز پروردگارِ مهرپرور با آنان سخن نمی‌گوید.

أولئك الذين اشتروا الضلالة بالهدى والعذاب بالمغفرة فما أصبرهم على النارَ

برداشت از آیه :آنان که گمراهی را برگزیدند، چگونه بر حسرت و رنج رستاخیز شکیبا خواهند بود؟

ذلك بأن الله نزل الكتاب بالحق وإن الذين اختلفوا في الكتاب لفي شقاق بعيدَ

برداشت از آیه :کتابِ پیامبر تراوشِ سرشتِ مهربان و الهیِ اوست، و ستمکاران با آن در ستیز هستند.

ليس البر أن تولوا وجوهكم قبل المشرق والمغرب ولكن البر من آمن بالله واليوم الآخر والملائكة والكتاب والنبيين وآتى المال على حبه ذوي القربى واليتامى والمساكين وابن السبيل والسائلين وفي الرقاب وأقام الصلاة وآتى الزكاة والموفون بعهدهم إذا عاهدوا والصابرين في البأساء والضراء وحين البأس أولئك الذين صدقوا وأولئك هم المتقونَ

برداشت از آیه :به هر سو رو کنید سرشتِ الهی را می‌یابید؛ انسانِ باورمند نیکوکار و وفادار و شکیبا و نیایشگر و راستگو و مهرورز است، و از آنچه دوست می‌دارد بی‌منت به نیازمندان می‌بخشد.

روشنگری:«بی‌منت» ارجاعی است به آیه‌ی ۲۶۲ همین سوره: «لا یتبعون ما انفقوا منا و لا اذی».
این آیه پاسخِ پایانیِ بحثِ پرستشگاه در آیات ۱۴۲ تا ۱۵۰ است: نیکی در سو و جهت نیست، در باور و بخشش و وفا و شکیبایی است.

يا أيها الذين آمنوا كتب عليكم القصاص في القتلى الحر بالحر والعبد بالعبد والأنثى بالأنثى فمن عفي له من أخيه شيء فاتباع بالمعروف وأداء إليه بإحسان ذلك تخفيف من ربكم ورحمة فمن اعتدى بعد ذلك فله عذاب أليمَ

برداشت از آیه :اگر کسی کشته شد، پادافرهِ دادگرانه باشد؛ و بخششِ شایسته و پرداختِ خون‌بها نیکوتر است. زیاده‌روی پس از آن، روشِ نفسِ بدکنش و مایه‌ی رنجِ رستاخیز است.

روشنگری:پادافرهِ دادگرانه، خون‌خواهیِ بی‌مرز را مهار می‌کند: به‌جایِ کشتنِ بسیاران در برابرِ یک تن، تنها همان یک. از این روست که در آن زندگی نهفته است.

ولكم في القصاص حياة يا أولي الألباب لعلكم تتقونَ

برداشت از آیه :نیکوکارانِ خردمند پادافرهِ دادگرانه را زندگی‌بخش می‌دانند.

كتب عليكم إذا حضر أحدكم الموت إن ترك خيرا الوصية للوالدين والأقربين بالمعروف حقا على المتقينَ

برداشت از آیه :نیکوکاران پیش از فرا رسیدنِ مرگ، سهمی سزاوار از مالِ خود را برایِ پدر، مادر و خویشاوندان سفارش می‌کنند.