سوره البقره

إن تبدوا الصدقات فنعما هي وإن تخفوها وتؤتوها الفقراء فهو خير لكم ويكفر عنكم من سيئاتكم والله بما تعملون خبيرَ

برداشت از آیه :کمک به تهیدستان، چه آشکار و چه پنهان، نیکوست و بدی‌های انسان را می‌پوشاند؛ و پروردگارِ مهرپرور از کردارِ انسان آگاه است.

ليس عليك هداهم ولكن الله يهدي من يشاء وما تنفقوا من خير فلأنفسكم وما تنفقون إلا ابتغاء وجه الله وما تنفقوا من خير يوف إليكم وأنتم لا تظلمونَ

برداشت از آیه :انسان چون با رهنمودِ سرشتِ الهی به راهِ مهرورزی برود، در رستاخیز خوبی‌هایش به او بازمی‌گردد و ستمی بر او نخواهد رفت.

للفقراء الذين أحصروا في سبيل الله لا يستطيعون ضربا في الأرض يحسبهم الجاهل أغنياء من التعفف تعرفهم بسيماهم لا يسألون الناس إلحافا وما تنفقوا من خير فإن الله به عليمَ

برداشت از آیه :نیازمندِ آبرومند را نادان توانگر می‌پندارد؛ او را از چهره‌اش بشناسید، که دست نیاز پیشِ کسی دراز نمی‌کند، و پروردگارِ مهرپرور از هر بخششِ شما آگاه است.

الذين ينفقون أموالهم بالليل والنهار سرا وعلانية فلهم أجرهم عند ربهم ولا خوف عليهم ولا هم يحزنونَ

برداشت از آیه :بخشش در شب و روز، پنهان و آشکار، اندوه را از دل می‌زداید.

الذين يأكلون الربا لا يقومون إلا كما يقوم الذي يتخبطه الشيطان من المس ذلك بأنهم قالوا إنما البيع مثل الربا وأحل الله البيع وحرم الربا فمن جاءه موعظة من ربه فانتهى فله ما سلف وأمره إلى الله ومن عاد فأولئك أصحاب النار هم فيها خالدونَ

برداشت از آیه :رباخوار چون کسی است که نفسِ بدکنش او را آشفته و از پا انداخته؛ داد و ستد روا و ربا ناروا است.

روشنگری:آشفتگیِ رباخوار، آشفتگیِ درونِ اوست: نفسِ بدکنش او را از پا انداخته و آرامش را از او گرفته است.

يمحق الله الربا ويربي الصدقات والله لا يحب كل كفار أثيمَ

برداشت از آیه :در رباخواری کاستی است و در بخشش به تهیدستان فزونی؛ و پروردگارِ مهرپرور ستمکار را دوست ندارد.

إن الذين آمنوا وعملوا الصالحات وأقاموا الصلاة وآتوا الزكاة لهم أجرهم عند ربهم ولا خوف عليهم ولا هم يحزنونَ

برداشت از آیه :باورمندانِ نیکوکارِ نیایشگر و بخشنده را اندوهی نیست.

يا أيها الذين آمنوا اتقوا الله وذروا ما بقي من الربا إن كنتم مؤمنينَ

برداشت از آیه :از ستم بپرهیزید و آنچه از ربا بر جای مانده وانهید، اگر باورمندید.

فإن لم تفعلوا فأذنوا بحرب من الله ورسوله وإن تبتم فلكم رءوس أموالكم لا تظلمون ولا تظلمونَ

برداشت از آیه :آنکه از ربا بازگردد اصلِ سرمایه‌ از آنِ وی است، و نه ستمکار و نه ستمدیده‌ است، و رباخوار با سرشتِ الهی در نبرد است.

روشنگری:نمونه‌ی ستم در آیه: رباخواری.
فأذنوا: بدانید و آگاه باشید؛ اذن در این آیه از معنای اعلام و به گوش رساندن است، که هسته‌ی این ریشه است. همین کاربرد در آیه‌ی ۲ سوره‌ی انشقاق و آیه‌ی ۴۴ سوره‌ی اعراف و آیه‌ی ۲۷ سوره‌ی حج نیز آمده.
از همین روست که اذنِ پروردگار قاعده‌ای اعلام‌شده است و نه اجازه‌ای نهانی و موردی؛ در آیه‌ی ۱۶۷ سوره‌ی اعراف و آیه‌ی ۷ سوره‌ی ابراهیم همین با صورتِ تأذن آمده است.
واژگانِ اذن، امر، وحی، روح و نفخ همه به ظرفیتِ دانش و اراده‌ای اشاره دارند که پروردگارِ مهرپرور در آفرینش به انسان داده و او را به جانشینیِ خویش رسانیده است.

وإن كان ذو عسرة فنظرة إلى ميسرة وأن تصدقوا خير لكم إن كنتم تعلمونَ

برداشت از آیه :بدهکارِ تنگدست را تا هنگامِ گشایش مهلت دهید، و بخشیدنِ آن بهتر است.