سوره آل عمران

بسم الله الرحمن الرحيم المَ

برداشت از آیه :به‌نامِ پروردگارِ مهرپرورِ مهربان. الم.

الله لا إله إلا هو الحي القيومَ

برداشت از آیه :پروردگارِ مهرپرور یگانه است؛ زنده و برپادارنده‌ی هستی.

نزل عليك الكتاب بالحق مصدقا لما بين يديه وأنزل التوراة والإنجيلَ

برداشت از آیه :من قرآن را به راستی آوردم، گواهِ کتاب‌های پیشین؛ و تورات و انجیل نیز پیش از آن راهنمایِ مردمان بودند.

روشنگری:مصدقاً لما بین یدیه = گواهِ کتاب‌های پیشین.
قرآن خود را ادامه‌ی یک راه می‌داند نه آغازِ آن؛ تورات و انجیل نیز پیش از آن راهنمای مردمان بودند. به آیه‌ی ۱۳۶ بقره و ۴۸ مائده نیز توجه گردد.
این روشنگری مشترکِ آیه‌های ۳ و ۴ است.

من قبل هدى للناس وأنزل الفرقان إن الذين كفروا بآيات الله لهم عذاب شديد والله عزيز ذو انتقامَ

برداشت از آیه :و آنان که نشانه‌هایِ پروردگارِ مهرپرور را به ستم نادیده می‌انگارند، در رستاخیز رنجی فراوان خواهند برد.

روشنگری:فرقان = جداکننده‌ی راهِ مهر از راهِ ستم.
کفر = خدا ناباوری، پوشاندنِ راهِ مهرِ پروردگارِ مهرپرور، ستم. به واژه‌ی کلیدیِ «کفر» رجوع شود.

إن الله لا يخفى عليه شيء في الأرض ولا في السماءَ

برداشت از آیه :در زمین و آسمان چیزی بر پروردگارِ مهرپرور پوشیده نیست.

هو الذي يصوركم في الأرحام كيف يشاء لا إله إلا هو العزيز الحكيمَ

برداشت از آیه :اوست که انسان را در زهدانِ مادر می‌نگارد؛ آن توانای فرزانه.

هو الذي أنزل عليك الكتاب منه آيات محكمات هن أم الكتاب وأخر متشابهات فأما الذين في قلوبهم زيغ فيتبعون ما تشابه منه ابتغاء الفتنة وابتغاء تأويله وما يعلم تأويله إلا الله والراسخون في العلم يقولون آمنا به كل من عند ربنا وما يذكر إلا أولو الألبابَ

برداشت از آیه :در این کتاب سخنانی روشن و استوار است و سخنانی که تابِ چند خوانش دارند؛ ژرفای آن را سرشتِ الهی و دانایانِ استوار درمی‌یابند.

روشنگری:محکم = سخنِ روشن و استوار. متشابه = سخنی که تابِ چند خوانش دارد.
تاویل = ژرفای معنا. دانایانِ استوار (راسخون فی العلم) آنان‌اند که سرشتِ الهی‌شان متجلی شده است. به واژه‌ی کلیدیِ «اذن» رجوع شود.
در اینکه «والراسخون فی العلم» دنباله‌ی جمله‌ی پیشین است یا آغازِ جمله‌ای تازه، میانِ مفسران اختلافِ دیرینه بوده است؛ در خوانشِ نخست، دانایانِ استوار نیز ژرفای کتاب را درمی‌یابند.

ربنا لا تزغ قلوبنا بعد إذ هديتنا وهب لنا من لدنك رحمة إنك أنت الوهابَ

برداشت از آیه :از سرشتِ الهیِ خود می‌خواهم تا دهش آن فراوان باشد و دلم از راه نلغزد.

ربنا إنك جامع الناس ليوم لا ريب فيه إن الله لا يخلف الميعادَ

برداشت از آیه :رستاخیز آمدنی است و در آن تردیدی نیست؛ پروردگارِ مهرپرور پیمان‌شکنی نمی‌کند.

إن الذين كفروا لن تغني عنهم أموالهم ولا أولادهم من الله شيئا وأولئك هم وقود النارَ

برداشت از آیه :در رستاخیز، دارایی و فرزند به کارِ ستمکار نیاید؛ او خود هیزمِ آتشِ حسرتِ خویش است.

روشنگری:رنجِ رستاخیز پیامدِ کردارِ خودِ انسان است، نه حکمی از بیرون. به آیه‌ی ۱۸۲ همین سوره رجوع شود.