سوره النسا

الذين يتربصون بكم فإن كان لكم فتح من الله قالوا ألم نكن معكم وإن كان للكافرين نصيب قالوا ألم نستحوذ عليكم ونمنعكم من المؤمنين فالله يحكم بينكم يوم القيامة ولن يجعل الله للكافرين على المؤمنين سبيلاَ

برداشت از آیه :دورویان چشم به راهِ شمایند؛ اگر گشایشی بیابید می‌گویند مگر با شما نبودیم، و اگر ستمکاران بهره‌ای ببرند می‌گویند مگر ما شما را یاری نکردیم و از باورمندان بازنداشتیم؟ در رستاخیز داوری میانِ شما رخ می‌دهد، و ستمکاران را بر باورمندان راهی نیست.

روشنگری:دو واژه‌ی مؤمن و کافر در برداشت مفهومی هر یک دارای دو مفهومِ مترادف می‌باشند.
مؤمن: باورمند یا مهرورز.
کافر: ناباور یا ستمکار.

إن المنافقين يخادعون الله وهو خادعهم وإذا قاموا إلى الصلاة قاموا كسالى يراءون الناس ولا يذكرون الله إلا قليلاَ

برداشت از آیه :دورویان می‌پندارند که پیروانِ سرشتِ الهی را می‌فریبند، حال آنکه جز خود را نمی‌فریبند؛ به نیایش بی‌دل برمی‌خیزند و خود را به مردمان می‌نمایانند و به سرشتِ الهیِ خود کم بها می‌دهند.

روشنگری:یراؤون الناس = خود را به مردمان نمایاندن. به آیه‌ی ۲۶۴ سوره‌ی بقره رجوع شود: کردارِ آلوده به خودنمایی، بی‌بر می‌ماند.

مذبذبين بين ذلك لا إلى هؤلاء ولا إلى هؤلاء ومن يضلل الله فلن تجد له سبيلاَ

برداشت از آیه :میانِ این و آن سرگردانند، نه با اینان و نه با آنان؛ و هرکه از سرشتِ الهیِ خود بازمانَد، راهی نمی‌یابد.

روشنگری:مذبذبین بین ذلک = سرگردان و دودل. به آیه‌ی ۱۳۷ همین سوره رجوع شود که دودلیِ پیاپی را روندی رو به تاریکی می‌داند.

يا أيها الذين آمنوا لا تتخذوا الكافرين أولياء من دون المؤمنين أتريدون أن تجعلوا لله عليكم سلطانا مبيناَ

برداشت از آیه :ای باورمندان، ستمکاران را به جایِ باورمندان پشتوانه مگیرید؛ آیا می‌خواهید دلیلی آشکار به زیانِ خود فراهم کنید؟ دورویان در بیشترین آتشِ حسرت‌اند و یاوری نمی‌یابند.

روشنگری:برداشت مفهومی آیات ۱۴۴ و ۱۴۵ با یکدیگر تلفیق گردیده است.
الدرک الاسفل = فروترین پایه؛ دوروییِ آگاهانه از ناباوریِ آشکار فروتر نهاده شده است.

إن المنافقين في الدرك الأسفل من النار ولن تجد لهم نصيراَ

برداشت از آیه :ای باورمندان، ستمکاران را به جایِ باورمندان پشتوانه مگیرید؛ آیا می‌خواهید دلیلی آشکار به زیانِ خود فراهم کنید؟ دورویان در بیشترین آتشِ حسرت‌اند و یاوری نمی‌یابند.

روشنگری:برداشت مفهومی آیات ۱۴۴ و ۱۴۵ با یکدیگر تلفیق گردیده است. به روشنگریِ آیه‌ی ۱۴۴ رجوع شود.

إلا الذين تابوا وأصلحوا واعتصموا بالله وأخلصوا دينهم لله فأولئك مع المؤمنين وسوف يؤت الله المؤمنين أجرا عظيماَ

برداشت از آیه :مگر آنان که پشیمان شوند و به نیکی روی آورند و به سرشتِ الهی چنگ زنند و راه و رسمِ خود را برای مهرِ پروردگار خالص کنند؛ اینان با باورمندانند، و باورمندان پاداشی بزرگ خواهند یافت.

روشنگری:به آیه‌ی ۱۰۳ سوره‌ی آل عمران رجوع شود که همین چنگ زدن به پیمانِ الست را می‌آورد.
دینهم: راه و رسم ایشان.
مؤمنین: مهرورزان.

ما يفعل الله بعذابكم إن شكرتم وآمنتم وكان الله شاكرا عليماَ

برداشت از آیه :اگر سپاسگزار و باورمند باشید، رنجی در کار نیست؛ پروردگارِ مهرپرور سپاس‌پذیر و داناست.

روشنگری:عذاب: رنج، دشواری، سختی، شکنجه، درد. و با فتحه (عَذب): شیرینی و گوارایی.
شکر: سپاس داشتن به زبان، به قلب یا کردار.

لا يحب الله الجهر بالسوء من القول إلا من ظلم وكان الله سميعا عليماَ

برداشت از آیه :سرشتِ الهی بانگِ بد برداشتن را خوش ندارد، مگر از کسی که بر او ستم رفته باشد؛ پروردگارِ مهرپرور شنوا و داناست.

روشنگری:آیه، فریادِ ستم‌دیده را از بدگویی جدا می‌کند؛ ستم‌دیده را حقِ گفتن است.

إن تبدوا خيرا أو تخفوه أو تعفوا عن سوء فإن الله كان عفوا قديراَ

برداشت از آیه :پروردگارِ مهرپرور خطاپوشِ تواناست؛ شما نیز در نهان و آشکار نکویی کنید و بر خطای دیگران چشم بپوشید.

روشنگری:«ان الله کان عفواً قدیراً» = گذشت و توانمندی در کنارِ هم؛ گذشت نشانه‌ی ناتوانی نیست.

إن الذين يكفرون بالله ورسله ويريدون أن يفرقوا بين الله ورسله ويقولون نؤمن ببعض ونكفر ببعض ويريدون أن يتخذوا بين ذلك سبيلاَ

برداشت از آیه :آنان که میانِ پروردگارِ مهرپرور و پیام‌آورانش جدایی می‌افکنند و به برخی باور دارند و به برخی نه، و می‌خواهند میانِ باور و ناباوری راهی بگیرند، ناباورانِ راستین‌اند و رنجی خوارکننده دارند.

روشنگری:برداشت مفهومی آیات ۱۵۰ و ۱۵۱ با یکدیگر تلفیق گردیده است. به آیه‌ی ۲۸۵ سوره‌ی بقره و ۸۴ سوره‌ی آل عمران رجوع شود: میانِ پیام‌آوران جدایی نمی‌نهیم.